Подготовката на почвата за раноградинарските култури претставува комплекс од агротехнички мерки со цел создавање оптимални физички, хемиски и биолошки услови за навремено и рамномерноо никнување, интензивен почеток на пораст и формирање како и стабилен и квалитетен принос. Бидејќи раноградинарските култури се одгледуваат во услови на пониски температури и зголемена влажност, посебно внимание треба да се обврне на зачувување на почвената структура и влагата.
Раноградинарски култури како домат, пиперка, краставица, зелка или марула бараат квалитетна подготовка на почвата за да се обезбеди рано и стабилно производство. Добриот расад и плодната почва се основа за здрави растенија и висок принос. Површинската и предсеидбената обработка на почвата на пролет е една од најклучните мерки, бидејќи обработката на почвата ја дефинира пропустливоста на почвата.
Длабочината на површинската обработка зависи од типот на почвата и видот на културата што се одгледува. Обработката се започнува по постигнување на физичка зрелост на почвата, односно кога таа не се лепи за механизацијата и не доаѓа до нарушување на нејзината структура. На површини изорани во есен, во пролетниот период се применува плитка предсеидбена обработка на длабочина од 10 до 15 cm, со цел разровкување на површинскиот слој, израмнување на микрорелјефот и формирање квалитетен сеидбен слој со ситно-грутчеста структура.
Со ова се овозможува подобар контакт меѓу семето и почвата, што е од суштинско значење за рамномерно никнување. Семето кое се користи за сеидба треба да биде квалитетно со високи биолошки вредности и дезинфицирано. Времето на сеидна се одредува во зависност од културата, времето и местото на одгледување односно според климатските услови на регионот.
А според начинот на изведување таа може да биде рачна и машинска. Исхраната на растенијата се темели на резултати од агрохемиска анализа на почвата. Органската материја, доколку не е внесена во есенскиот период, треба да биде добро минерализирана и рамномерно внесена во почвата. Пред садење важно е да се утврди pH вредноста и хранливата содржина на почвата. Оптимална pH за повеќето раноградинарски култури е 6,0–6,8.
Органското ѓубрење со арско ѓубре или компост ја подобрува структурата на почвата, ја зголемува способноста да задржува вода и хранливи материи и го поттикнува развојот на кореновиот систем. Во услови на зголемена почвена влажност и пониски температури, се препорачува формирање на повисоки леји со цел подобрување на аерацијата, побрзо затоплување на почвата и спречување на задржување на вишок вода. Садењето треба да се врши кога температурата на почвата е над 10–12°C, во добро навлажнета почва, на оптимално растојание помеѓу растенијата.
Со правилно растојание се обезбедува добро проветрување и намалување на ризик од болести. По садење задолжително е наводнување за намалување на стресот и побрзо вкоренување на растенијата. На добро подготвена почва, како и правилна и навремена примена на овие агротехнички мерки се создаваат оптимални услови за ран и рамномерен раст и развој на растенијата, подобра отпорност кон болести и плевели и постигнување оптимална продуктивност кај раноградинарските култури.
Извор: Агрометео
