Доматот, Lycopersicum esculentum, е една од најчесто одгледуваните градинарски култури кај нас. Тоа е култура која не е лесно да се произведе, ако сакаме да имаме добар принос. Климатските промени и појавата на нови штетници го отежнуваат производството и за искусните производители, а особено за почетниците.
Потребно е многу труд и знаење за да се добијат добри и здрави плодови со задоволителен принос. Доматите не се произведуваат како во минатото, денес технологијата е променета и модернизирана на многу начини, со што се постигнува поголем принос по единица површина. Токму тоа е суштината и основната цел на еден сериозен производител кој сака да има – и квалитет и квантитет.
Што се детерминантни сорти, а што индетерминантни?
Порано, кога оранжериското производство не беше толку распространето, во потоплите региони се произведуваа детерминативни сорти, а масовното оранжериско производство создаваше услови за производство на индетерминантни и хибридни домати.
Детерминантни сорти и хибриди се оние видови домати чие стебло е со ограничен раст. Затоа, тие се користат за производство на отворено, а стеблото достигнува висина од околу 1,2 м, а за нив се доволни колци, односно стапчиња со висина од околу 1,5 метри.
Од друга страна, оранжериското производство се заснова на употреба на индетерминантни сорти и хибриди чии стебла се со неограничен раст.
Кога ќе се отсечат долните катови на родните гранки, стеблото се спушта подолу, а со експлоатација се движи по повисоките цветни гранки, на тој начин приносот по самото растение е поголем, а се постигнува многу поголем принос по единица површина.
Избор на вистински расад
На следните фотографии можете да видите некои грешки при производството.
Станува збор за производство за сопствени потреби, но и запуштено. Домаќините набавиле одличен расад во чашки, но хибрид со неограничен раст. Не знаејќи за оваа разлика, користеле ниски и тенки колци кои од тежината на родот напукнале и се кршеле поради тежината на стеблото и самото растение. Значи, требало да земат поголеми колци или да импровизираат конструкција слична како во пластеници и да направат потпора.
Потоа, не воделе грижа за микроклимата и проветрувањето на самото растение, како и за отстранување на израстоците така што доматот станал грмушка со многу лисна маса, а малку плод. Во овој случај, производството би можело да се врши на две родни гранки и со пониско стебло, а на растението не треба да му се дозволи постојано да цвета и да зема храна на сметка на родот.
Конкретно, имало значително помалку плодови со добар квалитет, а многу од нив скапувале уште на самиот почеток на созревањето, бидејќи проветрувањето не било добро, токму поради изобилството на непотребна лисна маса.
Во пракса, при производство на домати на отворено, употребата на мрежа за сенка се покажала како многу добра, која го штитела растението од изгореници од сонце, високи температури при кои цветовите се сушат и паѓаат и до одреден степен од болести и штетници.
За да не настануваат вакви проблеми, пред секое производство треба да бидете добро информирани за начинот на производство.
Незнаењето чини многу, а домаќините губат и време и пари. Поради оваа причина, пред секое производство, треба да бидете добро информирани за производството.
