Европскиот пазар на жито во 2026 година влезе во невообичаена ситуација, при што цените на пченката достигнаа на нивото на пченица, додека пченицата останува над психолошкиот праг од 191,50 евра за тон. Производителите сè повеќе ја одложуваат продажбата бидејќи сегашните цени, и покрај малото закрепнување, сè уште не ги покриваат трошоците за производство, пишува Agrarheute.
Аналитичарите истакнуваат дека 2025 година беше добра за приносите, но лоша за приходите на земјоделците. Според францускиот аналитичар Дамиен Веркамбро (Inter-Courtage), ниските цени на житото во Западна Европа не ги покриле трошоците за производство.
Глобалната швајцарска финансиска институција UBS во својот извештај за стоки наведува дека реалните цени во 2025 година биле блиску до најниските нивоа во последните 40 години. Движењата на цените се силно под влијание на глобалните неизвесности. Ескалацијата на конфликтот во Украина, особено нападите врз инфраструктурата и бродовите во Црното Море, повторно го зголемија ризикот во трговијата со жито.
Покрај тоа, сувото време на американскиот Среден Запад и лошите прогнози за врнежи од дожд дополнително го поддржуваат растот на цените. Пченката станува сè поважна за европскиот пазар Сепак, порастот на цените на пченицата е ограничен од силната конкуренција на светскиот пазар, првенствено од Русија и Аргентина, кои продолжуваат агресивно да извезуваат. Пазарот на пченка е особено значаен. На берзата Euronext, цената на фјучерс-договорот во март се проби над 190 евра/тон, во време кога европската понуда е ограничена. Украина, еден од клучните добавувачи на ЕУ, се соочува со проблеми со производството и логистиката, што дополнително ги намалува достапните количини. Како резултат на тоа, француската пченка е многу барана оваа сезона, а се проценува дека извозот во рамките на ЕУ би можел да достигне речиси четири милиони тони во маркетиншката 2025/26 година, ниво кое не е забележано од 2021/22 година.
Како што цените на пченката се приближуваат до цените на пченицата, некои купувачи сè повеќе ја користат житната пченица како замена за добиточна храна, што дополнително влијае на пазарните услови.
За разлика од житарките, цените на репката бележат поизразен пораст, надминувајќи 470 евра/тон. Што носи 2026 година?
Пазарите со нетрпение очекуваат нови извештаи од Министерството за земјоделство на САД (USDA), при што трговците предвидуваат пад на производството на пченка во САД и намалување на површините засадени со зимска пченица.
Според UBS, се очекува глобалните површини под житарки малку да се намалат во 2026-2027 година, додека побарувачката останува стабилна. Клучните фактори што ќе ги формираат цените ќе бидат случувањата во Украина, побарувачката од Кина и цените на ѓубривата.
Извор – Агроклуб
