Речиси целосно е доведена во прашање реколтата од кајсии, цреши, сливи и семе од репка. По рекордните пролетни мразови, состојбата на земјоделското производство во Бугарија се оценува како „очајна“ – како за повеќегодишните, така и за есенските и пролетните култури.
Според Маријан Пеев, претседател на ЗКПУ „Маглен“ и Бугарската асоцијација за иновативно земјоделство (БАИЗ), ноќта меѓу 7 и 8 април, температурите во многу региони во земјата паднале под критичниот праг од -5°C, што предизвикало директна и неповратна штета на голем број земјоделски култури.
„Овошните култури се уништени за 90 отсто – кајсија, слива, цреша. Ова не е само смрзнатини. Клетките во листовите се растргнати од температурен шок. Таков студ во овој момент не сме виделе повеќе од 20 години“, рече Пеев.
Но, во Бугарија никој не ги заштити овошните култури од мраз пред 20 април.
Се очекуваат сериозни штети и на маслодајните култури. Семето од репка, кое моментално е во фаза на цветање, е исклучително ранливо на температури под -4°C.
Половина од родот на репка е овенат. Овој род не може да издржи такви температури за време на цветањето“, истакна Пеев.
Загрозени се и сончогледите. Биолошкиот минимум им е минус 5 степени, но тоа е поминато синоќа. Колку е сериозна штетата ќе видиме за неколку дена.
Настрадаа и житните култури
Не се загрозени само овошните и маслодајните култури. Пченицата и јачменот исто така се под силен термички стрес.
„Пченицата е во очајна ситуација. Не се работи само за површни оштетувања. Студот беше сув, што ја прави штетата уште потешка – без влага нема амортизирање на стресот“, додаде Пеев.
Земјоделците бараат итна интервенција
Заради обемот на штетите, земјоделските задруги бараат државата веднаш да формира комисии за проценка на штетите. Само официјална инспекција ќе овозможи да се процени дали и како може да се додели компензација или други форми на поддршка.
„Луѓето се очајни. Состојбата во земјоделството е страшна. Ако не се дејствува навреме, ќе ја изгубиме не само жетвата, туку и можноста за одржување на производствената инфраструктура во некои области“, предупреди Пеев.
Дали е можно делумно враќање на парите?
Како единствена можна реакција, Пеев ја посочува употребата на биостимуланти на органска основа, кои можат да ги активираат регенеративните процеси во растенијата.
„Не е гарантирано дека ќе помогнат, но тоа е единствениот обид што можеме да го направиме. Особено кај земјоделските култури кои не се целосно изумрени, но се во термички шок. Воведувањето на стимуланси мора да биде навремено, во спротивно ефектот ќе биде нула.
Изгорени надежи
Пролет 2025 година Започнува со климатски пресврт кој веќе остави зад себе реални загуби кои ќе влијаат на жетвата, приходите на земјоделците и балансот на храната. Според производителите, ова е момент во кој одговорот на државата мора да биде брз, технички адекватен и финансиски сигурен.
Земјоделците засега молчејќи ги проценуваат штетите и за нив не се зборува.
Извор – https://zemedeleca.bg
