Како правилно да се изреже јаболкницата?

Силното режење ја поттикнува бујноста, слабото режење ја поттикнува родноста. Секогаш е потребно да се пронајде соодветна рамнотежа. Режењето мора да биде усогласено и со ѓубрењето и прихраната, затоа што и со нив се влијае на рамнотежата помеѓу растот и родноста.

Правилниот изглед на јаболкницата при интензивно одгледување мора да личи на смрека, што значи, конусна. Гранките што го носат родното дрво мора да бидат посилни, подебели и подолги на долните делови, а пократки и потенки на горните делови, со цел да се обезбеди функционално уредување на енергетските промени во крошнта и да се осветли целата крошна. Исто така многу е важно задржувањето на едногодишните гранки. Во долниот дел гранките треба да бидат посилни и подолги, 20-50 сантиметри, а во горните делови 10-30 сантиметри.

Правилно формирана витка крошна со гранки каде што се создаваат и одржуваат три типа гранки

Родната јаболкница кај најголемиот број сорти се развива во период од три години. Во првата година гранката расте, во втората година, ако се остави недопрена гранката со здрав терминален цветник, формира цветни пупки по својата должина, во трета година таа раѓа.

Познатата е поговорката: „Јаболкницата е стара онолку колку што е старо родното дрво на неа.

Затоа, од најголема важност при одржувањето на родното дрво е при режењето секогаш да се има предвид да има доволен број гранки, кои се подготвуваат за следната година, како и бројот на гранки кои имаат пупки и ќе вродат со плод во тековната година. Со приложување на старата гранка на подготвителната гранка, се овозможува да се произведе доволно енергија во гранката за да се добие третата гранка, која расте во тековната година.

Воедно, од бујноста на годишните гранки, најдобро се проценува дали овоштарникот е доволно или премногу наѓубрен. Ако годишните гранки се премногу големи, долги 50-100 см, овоштарник е премногу наѓубрен. Ако годишните гранки се долги само 10 – 20 см, овоштарник треба да се прихрани повеќе со азотни ѓубрива. Најдобрата должина на едногодишни гранки со квалитетен терминален цветник, кои се оставени недопрени за подготовка на родно дрво е 20-40 см. Без обновување на родното дрво, таа полека се претвора во старо, ‘рбетното родно дрво, со сè повеќе лузни од раѓање и бавен раст, и поголем процент на слаб квалитет и големи јаболка. За редовна плодност, најважно е да се избалансира јаболкницата со рамнотежата помеѓу растењето нови гранки и создавањето пупки за следната година.

Во летните месеци, на секоја гранка, која се наоѓаат на централното стебло треба да се наоѓаат три типа на гранки. Растечка гранка, гранка која пораснала во текот на изминатата година со добри и здрави терминални цветни пупки, кои формираат цветни пупки, и родна гранка со пупки што процветале и има јаболка. Дегенерираната гранка е лишена од ново подготвената гранка во следните години, а скратувањето (со соодветно ѓубрење) исто така ќе предизвика раст на нови гранки, што ќе се подготвуват за следните две години. Значи, за обновата на гранката за раѓање се потребни три години. Исклучително е важно да се знае дека со секое режење треба да се размислува за обновувањето, изгледот, локацијата и квалитетот на родните гранки за три години однапред.

Eдногодишна родна гранка по лошата година на раѓање, што не е пожелно затоа што дава помало јаболко и воведува алтернатива.

На постарите родни гранки и дегенерирани стебла на дрвјата, без обновување квалитетот и големината на плодовите наскоро ќе се намалат. Денешното интензивно производство не може да си дозволи да има 30-50% јаболка кои не се од прва класа на дрвото, додека во исто време сите трошоци се засноваат на 80-90% од јаболката од прва класа.

Се разбира, сите бујни гранки кои растат вертикално, треба да се отстранат целосно до нивната база или да се исече спирала до горниот дел на крошната и со режењето се оставаат недопрени послабите гранки. Причина за тоа е што јаболкото е акропетален вид, кој има најсилна вегетација на врвовите на крошната. Оставањето на умерено силни неоштетени гранки во основата и послаби нездрави гранки на горните катови може да ја контролира бујноста и плодноста, како и осветлувањето при врвот на крошната, а со тоа и колоритноста на плодовите од јаболката. Сите гранки што растат исправени се отстрануваат од основата. Всушност, тие требало уште за време на изминатата вегетација да бидат целосно изрежани или исечени со рака.

Најголемата грешка што може да се направи при режењето на јаболкницата е поголемото скратување на бујна едногодишна гранка, особено кај триплоидните и бујните сорти, што често се прави заради непречено поминување на механизацијата. Тогаш пупките не се развиваат на неа, туку се развивааат нови едногодишни гранки. Општо е познато дека со некратењето на гранките се овозможува на нив да се развијат родни пупки, додека со кастрењето се одгледуваат само нови гранки.

При режењето, мора да се внимава, секој рез да се прави правилно како што треба, да не се сече во т.н. приклучоци, или пак повеќегодишната гранка, кога се враќате на помладата гранка, да се пресече блиску до истата гранка, така што раните можат да задрават правилно.