Најмалку десет бродови натоварени со сончоглед отпловија од Аргентина кон Бугарија, пред да стапи во сила трговскиот договор меѓу Европската унија и земјите од Меркосур. Бугарските земјоделци предупредуваат дека масовниот увоз на суровини од Јужна Америка може да ги намали домашните цени и дополнително да го дестабилизира пазарот, пишува Фармер.
Според локалните медиуми, во наредните месеци, околу 400.000 тони од ова маслодајно семе би можеле да пристигнат во таа земја, додека вкупните испораки во Европската Унија би можеле да достигнат дури 500.000 тони. Сето ова се случува во време кога нивните магацини веќе содржат околу 600.000 тони непродадени залихи.
Минатата недела, првиот брод натоварен со аргентински сончогледи влезе во бугарското пристаниште, што предизвика бурни реакции во агробизнисот. Се очекува уште еден да пристигне на почетокот на месецот, со 40.000 тони товар, а моментално е во близина на брегот на Мароко.
Покрај тоа, уште девет бродови веќе се испратени или наскоро ќе тргнат од Аргентина. Три се веќе на пат, четвртиот е натоварен, додека преостанатите пет треба да отпловат до крајот на февруари или почетокот на март. Пловењето од Аргентина до Бугарија трае околу 30 дена.
Иако се применува царина од околу 10 проценти за увоз на сончогледи во ЕУ, за оваа стока нема квоти или заштитни механизми. Токму ова предизвикува загриженост кај бугарските производители, кои истакнуваат дека домашниот пазар веќе има значителни вишоци.
Претставниците на секторот го поставуваат прашањето за контрола на квалитетот и транспарентноста на цените на увезените пратки. Претседателот на едно од професионалните здруженија јавно ги праша политичарите, европратениците и економските аналитичари како планираат да ја објаснат ситуацијата во која бродови со маслодајни семиња со „сомнителен квалитет и по нетранспарентни цени“ пристигнуваат во нивните пристаништа.
Пазарен шок пред почетокот на договорот
Годишното производство на оваа полска култура во Бугарија е околу 1,5 милиони тони, што значи дека потенцијален увоз од 400.000 тони би претставувал околу 27 проценти од домашното производство. Таквиот прилив на стоки, предупредуваат производителите, неизбежно ќе влијае на пазарните цени.
Аргентинскиот сончоглед традиционално е поевтин од оние произведени во земјите-членки на ЕУ, што го прави привлечен за преработувачите. Но, производителите предупредуваат дека таквата ценовна конкуренција може да го загрози домашниот сектор на долг рок.
Дополнителни сомнежи беа поттикнати од изјавите на претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, дека договорот меѓу ЕУ и Меркосур би можел привремено да се примени штом ќе биде потврден од една од земјите-потписнички од другата страна. Парагвај и Аргентина веќе го сторија тоа, што ја зголемува загриженоста дека пазарот почнува да се прилагодува на новите трговски правила дури и пред тие формално да се спроведат.
Затоа, бугарските земјоделци бараат јасни одговори и можни заштитни мерки, предупредувајќи дека неконтролираниот увоз би можел да има долгорочни последици за целиот сектор на производство на маслодајни семиња во земјата, но и во пошироката Европска Унија.
Извор- Агроклуб
